Terapia testosteronem u osób z nadciśnieniem. Wskazania, możliwe ryzyko i korzyści

Wpływ terapii testosteronem na ciśnienie krwi jest niejednoznaczny. Niektóre źródła wskazują, że może je podnosić, inne nie wykazują takiej zależności, a część badań sugeruje nawet jego obniżenie. To sprawia, że wiele osób z nadciśnieniem zastanawia się, czy terapia testosteronem jest dla nich bezpieczna. Wyjaśniamy, czy TRT to dobre rozwiązanie dla mężczyzn z problemami ciśnieniowymi.

Ten tekst to kompleksowy przewodnik dotyczący terapii testosteronem (TRT) u mężczyzn z nadciśnieniem. Omawia wpływ TRT na ciśnienie krwi, wskazania do terapii, potencjalne ryzyko oraz korzyści płynące z jej stosowania. Przedstawia również różne wyniki badań naukowych na temat związku TRT z układem sercowo-naczyniowym – od potencjalnego podnoszenia ciśnienia po jego stabilizację lub obniżenie. Tekst podkreśla znaczenie indywidualnego podejścia, kompleksowej diagnostyki oraz regularnej kontroli parametrów zdrowotnych w celu bezpiecznego wdrożenia TRT u pacjentów z nadciśnieniem.

Czy osoby z wysokim ciśnieniem mogą stosować TRT?

Nadciśnienie tętnicze to przewlekła choroba układu krążenia, zwiększająca ryzyko zawału, udaru i niewydolności nerek. Ponieważ niektóre badania sugerują, że TRT może wpływać na układ sercowo-naczyniowy, pojawiają się wątpliwości, czy terapia jest bezpieczna dla osób z nadciśnieniem.

Potencjalne ryzyko obejmuje przede wszystkim retencję płynów, która może podnosić ciśnienie krwi, oraz możliwe interakcje z lekami hipotensyjnymi. Z tego powodu niektórzy pacjenci z nadciśnieniem decydują się na rezygnację z terapii. Czy jednak TRT rzeczywiście powinna być wykluczona u osób z nadciśnieniem?

Otóż odpowiednio prowadzona terapia, realizowana pod ścisłym nadzorem lekarza, nie stanowi zagrożenia i może przynieść wiele korzyści – od poprawy metabolizmu i poziomu energii po korzystny wpływ na funkcjonowanie układu sercowo-naczyniowego. Więcej na temat korzyści TRT przeczytasz tutaj.

Kluczowe znaczenie ma jednak odpowiedzialne podejście, uwzględniające stan zdrowia pacjenta, odpowiednie dostosowanie leczenia oraz regularna kontrola parametrów sercowo-naczyniowych zgodnie z aktualnymi wytycznymi medycznymi.

Wpływ testosteronu na ciśnienie krwi

Testosteron wpływa na układ krążenia na kilka sposobów. Może działać rozszerzająco na naczynia krwionośne, poprawiając przepływ krwi i potencjalnie obniżając ciśnienie tętnicze. Odgrywa również kluczową rolę w regulacji funkcji śródbłonka – warstwy komórek wyściełających naczynia krwionośne, które kontrolują napięcie naczyniowe i przepływ krwi.

Badania dotyczące wpływu TRT na ciśnienie krwi przynoszą jednak różne wyniki. Niektóre sugerują, że terapia może prowadzić do wzrostu ciśnienia, szczególnie u mężczyzn predysponowanych do nadciśnienia lub z towarzyszącymi problemami sercowo-naczyniowymi. Przykładem jest badanie „Blood pressure responses to testosterone therapy are amplified by…” opublikowane w Journal of Hypertension, które wykazało nasilenie reakcji ciśnieniowych u pacjentów z określonymi czynnikami ryzyka.

Z kolei inne badania nie wykazują istotnego wpływu TRT na ciśnienie, wskazując na stabilność parametrów u większości pacjentów. Istnieją również badania sugerujące, że TRT może obniżać ciśnienie krwi, zwłaszcza u mężczyzn z hipogonadyzmem, u których terapia przyczynia się do poprawy metabolizmu, redukcji masy ciała i zmniejszenia insulinooporności.

Przykładem jest badanie opublikowane w „The World Journal of Men’s Health” w 2024 roku, które wykazało, że stosowanie testosteronu undecanoate (TU) u mężczyzn z niedoborem tego hormonu prowadziło do znacznego obniżenia zarówno skurczowego, jak i rozkurczowego ciśnienia krwi.

Rozbieżność wyników badań sugeruje, że wpływ TRT na ciśnienie krwi może zależeć od indywidualnych czynników, takich jak ogólny stan zdrowia, styl życia, a także sposób prowadzenia terapii. Dlatego jej stosowanie powinno odbywać się pod ścisłym nadzorem lekarza.

Wskazania do TRT u osób z nadciśnieniem

Kluczowym krokiem przed wdrożeniem terapii testosteronem u pacjentów z nadciśnieniem jest dokładna ocena wskazań oraz bezpieczeństwa leczenia. Decyzja o rozpoczęciu TRT powinna być poprzedzona kompleksową diagnostyką hormonalną i kardiologiczną, aby zminimalizować ryzyko działań niepożądanych, zwłaszcza w obrębie układu sercowo-naczyniowego.

Główne wskazania do TRT u pacjentów z nadciśnieniem:

• hipogonadyzm potwierdzony badaniami laboratoryjnymi – niski poziom testosteronu w surowicy, któremu towarzyszą objawy kliniczne,
• objawy niedoboru testosteronu, takie jak przewlekłe zmęczenie, obniżone libido, zaburzenia erekcji, utrata masy mięśniowej, wzrost tkanki tłuszczowej, depresja czy zaburzenia koncentracji,
• zaburzenia metaboliczne związane z hipogonadyzmem – insulinooporność, zespół metaboliczny, otyłość brzuszna,
• osteoporoza i zmniejszona gęstość mineralna kości – szczególnie u mężczyzn w średnim i starszym wieku,
• sarkopenia i osłabienie siły mięśniowej – zwiększone ryzyko utraty sprawności u starszych pacjentów,
• obniżona jakość życia wynikająca z niedoboru testosteronu, pogorszenia nastroju i spadku motywacji.

Jeśli nadciśnienie jest dobrze kontrolowane, a pacjent nie ma innych przeciwwskazań, TRT może być bezpiecznym i skutecznym rozwiązaniem poprawiającym jakość życia.

Ostateczna decyzja o wdrożeniu TRT należy jednak do lekarza i powinna uwzględniać zarówno potencjalne korzyści, jak i możliwe ryzyka. 

Korzyści TRT dla mężczyzn z nadciśnieniem

Terapia zastępcza testosteronem (TRT) może przynieść liczne korzyści dla mężczyzn z nadciśnieniem, poprawiając zarówno zdrowie metaboliczne, jak i ogólną jakość życia. Może zwiększać poziom energii, siłę i masę mięśniową, jednocześnie wspierając redukcję tkanki tłuszczowej, co pomaga w kontrolowaniu wagi i ryzyka chorób metabolicznych. TRT może także poprawić funkcje seksualne, nastrój oraz jakość snu, co przekłada się na lepsze samopoczucie.

Chociaż wpływ TRT na układ sercowo-naczyniowy jest wciąż badany, uważa się, że odpowiednio prowadzona terapia może wspierać regulację metabolizmu i potencjalnie zmniejszać ryzyko chorób serca. 

Jak bezpiecznie stosować TRT przy nadciśnieniu?

Terapia zastępcza testosteronem (TRT) u osób z nadciśnieniem wymaga szczególnej ostrożności i odpowiedniego podejścia. Ogromne znaczenie ma indywidualne dopasowanie leczenia oraz ścisły nadzór lekarza.

Przed wdrożeniem terapii niezbędne jest przeprowadzenie kompleksowych badań, które pozwolą ocenić, czy TRT jest wskazana i czy pacjent kwalifikuje się do leczenia. Wykaz niezbędnych badań znajdziesz w tym miejscu. Jeśli pacjent ma zaawansowane nadciśnienie lub inne choroby sercowo-naczyniowe, konieczna jest dodatkowa ocena ryzyka.

Kluczowe jest dopasowanie dawki testosteronu do fizjologicznych norm, aby uniknąć skutków ubocznych, takich jak retencja płynów czy wzrost hematokrytu, mogących wpłynąć na ciśnienie krwi.

Regularne badania, w tym pomiar ciśnienia, kontrola poziomu testosteronu, lipidogram i morfologia, pozwalają na bieżącą ocenę wpływu terapii na organizm. 

Jeśli masz nadciśnienie i zastanawiasz się, czy TRT jest dla Ciebie bezpieczna, skontaktuj się z nami. Nasi specjaliści przeprowadzą szczegółową diagnostykę i dobiorą terapię dopasowaną do Twoich indywidualnych potrzeb, zapewniając maksymalne bezpieczeństwo i najlepsze efekty.

 +48 500 753 766   [email protected]

Źródła:

https://journals.lww.com/jhypertension/abstract/2024/05000/blood_pressure_responses_to_testosterone_therapy.18.aspx

https://journals.viamedica.pl/arterial_hypertension/article/view/AH.2016.0022/38364

https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/38088425