Masturbacja to temat, wokół którego krąży wiele wątpliwości i mitów. I chociaż część z nich już dawno odstawiono między bajki (słyszałeś, że od masturbacji można oślepnąć, albo że od masturbacji wyrastają włosy na dłoniach?), inne wciąż pozostają przyczyną niepokoju. Niektórzy wierzą, że masturbacja odbiera energię, zainteresowanie seksem, obniża jakość nasienia i powoduje niedobór testosteronu. Jak jest naprawdę? Wyjaśniamy!
Badania nad masturbacją i testosteronem
Zależność pomiędzy poziomem testosteronu a masturbacją nie była nigdy przedmiotem dużego zainteresowania w świecie naukowym. Od czasu do czasu publikowano badania, w których mierzono poziom testosteronu po ejakulacji u myszy i ludzi – zarówno w osoczu krwi, jak i w ślinie – jednak nie przyniosły one miarodajnych wyników.
Niewielka ilość dostępnych badań, a także fakt, że obejmowano nimi niewielkie grupy mężczyzn – uniemożliwiając różnicowanie wyników ze względu na wiek, stan zdrowia, wagę i inne czynniki – sprawiają, że temat zależności pomiędzy masturbacją a testosteronem wymaga dalszych analiz. Mimo to, już teraz dysponujemy kilkoma interesującymi wnioskami, które pomogą nam odpowiedzieć na najważniejsze pytania.
Czy masturbacja obniża poziom testosteronu?
Badanie przeprowadzone przez chińskich naukowców w 2003 roku dało początek teorii, która zakłada, że powstrzymywanie się od masturbacji pozwala zwiększyć poziom testosteronu u mężczyzn. Warto zauważyć jednak, że efekt ten zauważalny jest jedynie w krótkim okresie i nie przekłada się na długotrwałe zmiany w poziomie testosteronu.
Podczas badania, w którym monitorowano poziom testosteronu w kolejnych dniach po ostatnim wytrysku, zaobserwowano, że: w pierwszych dobach poziom testosteronu nieznacznie wahał się w górę i w dół, natomiast po 7 dniach gwałtownie wzrastał (nawet o 50% względem wartości odnotowanej po ejakulacji).
Niestety wciąż nie wyjaśniono, z czego wynika ten skok testosteronu ani jak długo się on utrzymuje. Naukowcy podejrzewają jednak, że jest on krótkotrwały i poziom testosteronu ostatecznie obniża się, bez względu na to, czy u mężczyzny dojdzie do kolejnego wytrysku.
Czy masturbacja podwyższa poziom testosteronu?
W stanie pobudzenia – zarówno podczas masturbacji, jak i w trakcie seksu – poziom testosteronu wzrasta, by po osiągnięciu orgazmu powrócić do poziomu wyjściowego.
Ani sam fakt, ani częstotliwość masturbacji nie powinny zatem wpływać na trwałe podwyższenie czy obniżenie testosteronu – każdorazowo jego poziom normuje się po ejakulacji. Warto jednak pamiętać, że podniecenie i aktywność seksualna są ściśle powiązane z testosteronem. Masturbacja może zwiększać libido – którego zanik jest jednym z najczęściej obserwowanych objawów testosteronu – i zachęcać do poszukiwania kolejnych doznań, zarówno w towarzystwie partnerki, jak i w pojedynkę.
Jak masturbacja wpływa na pozostałe hormony?
Pobudzenie seksualne (związane z masturbacją lub seksem) sprawia, że mózg uwalnia dopaminę, endorfiny, oksytocynę i prolaktynę. Hormony te odpowiadają za szereg przyjemnych emocji i rekcji w ciele. Przyczyniają się do poczucia szczęścia, rozluźnienia i budowania więzi.
Po osiągnięciu orgazmu oksytocyna i dopamina obniżają się w stosunku do wartości wyjściowych, jednak nie wpływa to na ich ogólny poziom w organizmie.
Jak masturbacja wpływa na jakość nasienia?
Przeprowadzono kilka badań, które analizowały związek pomiędzy częstością wytrysków a jakością i ilością plemników. Część z nich sugeruje, że powstrzymywanie się od masturbacji i zbliżeń przez 3 dni zwiększa szansę na zapłodnienie. Zwiększoną ilość plemników obserwowano u części badanych po 10 dniach bez wytrysku.
Warto w tym miejscu zauważyć, że nie stwierdzono, by powstrzymywanie się od masturbacji wpływało na aktywność i długość życia plemników.
Ponadto, w części badań nie stwierdzono żadnej zależności pomiędzy częstotliwością zbliżeń lub masturbacji a jakością nasienia. Kwestia ta pozostaje zatem wciąż nierozstrzygnięta.
Czy masturbacja obniża sprawność i siłę mięśni?
Zdarza się, że w obawie przed spadkiem testosteronu i osłabieniem siły mięśni, sportowcy – przede wszystkim mężczyźni zaangażowani w treningi siłowe – unikają masturbacji i zbliżeń. Badania pokazują jednak, że nie ma ku temu podstaw. Dowolna aktywność seksualna, podejmowana od 30 minut do 24 godzin przed rozpoczęciem zawodów, nie wpływa na siłę ani na ogólne wyniki sportowe.
Co ciekawe, w 2021 roku opublikowano badania, które sugerują nawet coś zupełnie odwrotnego. Niemieccy naukowcy dowiedli, że u mężczyzn po masturbacji stwierdzano podwyższony poziom wolnego testosteronu – niezbędnego do rozwoju masy mięśniowej i wzrostu siły. Może oznaczać to, że aktywność seksualna przed treningiem może zwiększać jego efektywność.
Źródła:
Isenmann E, Schumann M, Notbohm HL, Flenker U, Zimmer P. Hormonal response after masturbation in young healthy men – a randomized controlled cross-over pilot study. Basic Clin Androl. 2021 Dec 23;31(1):32. doi: 10.1186/s12610-021-00148-2. PMID: 34937544; PMCID: PMC8697462.
Jiang, M., Jiang, X., Zou, Q. et al. RETRACTED ARTICLE: A research on the relationship between ejaculation and serum testosterone level in men. J. Zhejiang Univ. Sci. A 4, 236–240 (2003). https://doi.org/10.1631/jzus.2003.0236
Jiang M. [Periodic changes in serum testosterone levels after ejaculation in men]. Sheng Li Xue Bao. 2002 Dec 25;54(6):535-8. Chinese. PMID: 12506329.
Zavorsky GS, Brooks RA. The influence of sexual activity on athletic performance: a systematic review and meta-analyses. Sci Rep. 2022;12(1):15609. doi:10.1038/s41598-022-19882-2
